Phí Local Charges Đường Biển: Cẩm Nang Chi Tiết
Khi vận chuyển hàng hóa quốc tế bằng đường biển, chi phí không chỉ dừng lại ở cước tàu (Ocean Freight). Rất nhiều chủ hàng mới thường bất ngờ trước các khoản phụ phí phát sinh tại cảng.
Các khoản chi này được gọi chung là Phí Local Charges. Hiểu rõ từng loại phí giúp doanh nghiệp dự toán ngân sách chuẩn xác. Điều này cũng giúp bạn tránh bị động khi thanh toán chứng từ.

1. Phí Local Charges Là Gì?
Local Charges là các loại phụ phí địa phương phát sinh tại cảng đi và cảng đến. Khoản tiền này do hãng tàu hoặc công ty giao nhận vận tải (Forwarder) thu của chủ hàng.
Mục đích thu phí là để bù đắp các chi phí dịch vụ tại bến bãi. Các chi phí này gồm bốc xếp, phát hành chứng từ và xử lý vỏ container rỗng.
Dù bạn xuất khẩu hay nhập khẩu, lô hàng đều phải chịu các phụ phí này. Tùy thuộc vào điều kiện giao hàng Incoterms, người bán hoặc người mua sẽ thanh toán.

2. Các Loại Phí Local Charges Thường Gặp Khi Xuất Khẩu
Khi xuất một lô hàng ra nước ngoài, chủ hàng thường chi trả các khoản phí sau:
Phí THC (Terminal Handling Charge)
Đây là phụ phí xếp dỡ hàng hóa tại cảng bốc dỡ. Cảng biển dùng xe nâng và cẩu giàn để chuyển container từ bãi bốc lên boong tàu. Hãng tàu thu lại khoản tiền này từ chủ hàng để thanh toán cho cảng. Phí THC được tính theo từng container hoặc từng mét khối hàng lẻ.
Phí Bill of Lading (B/L fee)
Phí B/L là phí chứng từ phát hành Vận đơn đường biển. Khi nhận vận chuyển hàng, hãng tàu sẽ cấp phát bộ vận đơn gốc hoặc vận đơn điện tử. Khoản phí này bù đắp chi phí in ấn và hệ thống phần mềm chứng từ.
Phí niêm phong chì (Seal fee)
Sau khi đóng hàng xong, thùng container được bấm một chiếc kẹp chì bằng kim loại. Chiếc chì này có mã số seri riêng biệt để chống mở trộm container. Hãng tàu sẽ bán kẹp chì và thu phụ phí này trên từng vỏ thùng.
Phí khai báo tải trọng (VGM fee)
Theo công ước hàng hải quốc tế SOLAS, container bắt buộc phải khai báo khối lượng toàn bộ. Phí này phát sinh khi bạn thuê hãng tàu hoặc forwarder cân hàng và gửi dữ liệu lên hệ thống.

3. Các Loại Phí Local Charges Phổ Biến Khi Nhập Khẩu
Khi tàu cập cảng đích, người nhận hàng cần thanh toán các khoản phí sau để lấy hàng:
Phí lệnh giao hàng (D/O fee)
D/O là viết tắt của Delivery Order (Lệnh giao hàng). Khi tàu đến, người nhận phải mang vận đơn đến hãng tàu để lấy lệnh D/O. Lệnh này là chứng từ cho phép bạn kéo container ra khỏi cảng về kho. Hãng tàu thu phí D/O cho mỗi lô hàng nhập.
Phí mất cân bằng vỏ container (CIC fee)
CIC là từ viết tắt của Container Imbalance Charge. Thương mại toàn cầu thường bị mất cân bằng luồng hàng giữa các quốc gia. Ví dụ, Việt Nam nhập siêu từ một thị trường nhưng lại ít xuất khẩu ngược lại. Hãng tàu phải tốn chi phí điều động vỏ container rỗng về nơi thiếu vỏ. Khoản chi phí này được phân bổ lại cho các chủ hàng nhập khẩu.
Phí vệ sinh container (Cleaning fee)
Sau khi rút hàng đưa về kho xưởng, chủ hàng mang vỏ container rỗng trả lại bãi. Hãng tàu sẽ thu phí vệ sinh để rửa dọn sạch sẽ bên trong thùng xe. Việc này chuẩn bị vỏ sạch cho các chủ hàng xuất khẩu kế tiếp.

4. Phụ Phí CFS Riêng Biệt Cho Hàng Lẻ (LCL)
Nếu bạn không đi nguyên container (FCL) mà gom hàng lẻ, bạn sẽ gặp Phí CFS (Container Freight Station fee).
Phí CFS bao gồm toàn bộ công việc xử lý hàng tại kho gom hàng lẻ:
-
Dỡ từng kiện hàng lẻ ra khỏi thùng container nhập khẩu.
-
Phân loại kiện hàng theo từng mã vận đơn con của người nhận.
-
Lưu bãi tạm thời và bốc xếp hàng lên xe tải của khách.
Tại cảng xuất, phí CFS được tính cho công đoạn gom nhiều lô hàng lẻ đóng chung vào vỏ thùng lớn. Phí này thường tính dựa trên thể tích thực tế (CBM) hoặc trọng lượng (Tấn).

5. Bảng Tóm Tắt Trách Nhiệm Chi Trả Phí Địa Phương
Để dễ theo dõi, dưới đây là bảng phân định các loại phí theo từng chiều vận chuyển:
| Loại phụ phí | Ký hiệu | Áp dụng cho chiều | Mục đích chi trả |
| Xếp dỡ bến bãi | THC | Cả Xuất và Nhập | Bốc dỡ container tại cầu cảng |
| Phát hành vận đơn | B/L | Chiều Xuất khẩu | Cấp bộ vận đơn đường biển |
| Niêm phong chì | Seal | Chiều Xuất khẩu | Khóa bảo vệ cửa container |
| Khai báo khối lượng | VGM | Chiều Xuất khẩu | Xác nhận trọng lượng container |
| Lệnh giao hàng | D/O | Chiều Nhập khẩu | Giấy phép rút hàng ra khỏi bãi |
| Cân bằng vỏ rỗng | CIC | Chiều Nhập khẩu | Bù đắp cước chuyển vỏ rỗng |
| Vệ sinh thùng xe | Cleaning | Chiều Nhập khẩu | Rửa sạch thùng sau khi dỡ hàng |
| Kho hàng lẻ | CFS | Hàng LCL (Xuất/Nhập) | Chia tách hoặc đóng ghép hàng lẻ |
6. Kinh Nghiệm Tránh Mất Tiền Oan Khi Thanh Toán Phí
Trong quá trình làm thủ tục, doanh nghiệp cần chú ý các kinh nghiệm sau:
-
Yêu cầu báo giá trọn gói bằng văn bản: Khi nhận báo giá cước vận tải từ forwarder, hãy yêu cầu bảng kê chi tiết toàn bộ Local Charges. Điều này giúp bạn nắm rõ tổng chi phí, tránh bị tính thêm phí lạ.
-
Kiểm tra kỹ tình trạng vỏ container lúc nhận: Khi bốc vỏ rỗng tại bãi, tài xế xe cần soi kỹ vách thùng và sàn xe. Nếu thấy vết rách hoặc sàn dính dầu luyn, hãy yêu cầu bãi xác nhận ngay. Việc này giúp bạn không bị phạt oan tiền sửa chữa vỏ sau này.
-
Rút hàng và trả vỏ nhanh nhất: Chú ý thời gian miễn phí lưu vỏ (Free time DEM/DET) của hãng tàu. Trả vỏ chậm sau thời hạn này sẽ khiến bạn bị phạt tiền tính theo từng ngày rất đắt.
Tổng Kết
Phí Local Charges là phần chi phí cấu thành quan trọng trong chuỗi giao nhận hàng hải. Nắm vững bản chất của từng loại phí giúp chủ hàng đàm phán hợp đồng thương mại có lợi. Bạn sẽ chủ động kiểm soát dòng tiền và tối ưu hóa chi phí vận chuyển quốc tế.
Tham khảo thêm bài viết
Tiêu Chuẩn ISPM 15: Quy Chuẩn Đóng Pallet Xuất Khẩu Quốc Tế
Những Mặt Hàng Bị Cấm Gửi Quốc Tế Cần Biết Trước Khi Vận Chuyển

